Παρά τη σταδιακή ενίσχυση της οικονομικής ανεξαρτησίας των γυναικών, το έμφυλο χάσμα στις επενδύσεις παραμένει μία από τις βασικές προκλήσεις για την ελληνική και ευρωπαϊκή οικονομία. Νέα μελέτη του European Innovation Council (EIC) και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αποκαλύπτει ότι η υποεκπροσώπηση των γυναικών στερεί από την αγορά καινοτομία και κεφάλαια, με το κόστος για την ευρωπαϊκή οικονομία να εκτιμάται στα 250 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Οι αριθμοί που προβληματίζουν
Η ανισότητα αποτυπώνεται ξεκάθαρα στη ροή των κεφαλαίων: για κάθε 100 ευρώ που επενδύονται από Venture Capital (VC) στην Ευρώπη, μόλις 3 ευρώ καταλήγουν σε ομάδες με γυναίκες επικεφαλής. Στον τομέα του deep tech, η κατάσταση είναι ακόμα πιο έντονη, με το 90% της χρηματοδότησης να κατευθύνεται σε αμιγώς ανδρικές ομάδες. Στην Ελλάδα, οι γυναίκες συχνά επιλέγουν πιο συντηρητικές μορφές αποταμίευσης, παρόλο που διαθέτουν υψηλό επίπεδο επιστημονικής και επιχειρηματικής κατάρτισης.
Το πρόβλημα επεκτείνεται και στις δομές λήψης αποφάσεων. Μόνο το 10% των General Partners (GPs) στην Ευρώπη είναι γυναίκες, γεγονός που περιορίζει την πρόσβαση των γυναικών επιχειρηματιών σε δίκτυα χρηματοδότησης. Όπως επισημαίνει η Αντιγόνη Λυμπεροπούλου, CEO της HDBI, «η διαφορετικότητα δεν προκύπτει από μόνη της», τονίζοντας την ανάγκη για θεσμικές παρεμβάσεις.
Η ισότητα ως ανταγωνιστικό πλεονέκτημα
Η μελέτη υπογραμμίζει ότι δεν πρόκειται για έλλειψη φιλοδοξίας, αλλά για δομικά εμπόδια και στερεότυπα. Χώρες όπως η Ισλανδία και η Ιρλανδία δείχνουν τον δρόμο, με τη συμμετοχή των γυναικών σε deep-tech startups να αγγίζει το 34% και 25% αντίστοιχα, χάρη σε ειδικά χρηματοδοτικά εργαλεία.
Η Katerina Svíčková από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναφέρει χαρακτηριστικά: «Η ισότητα των φύλων είναι ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Η Ευρώπη δεν μπορεί να αντέξει τη σπατάλη ταλέντων». Αντίστοιχα, η Ulrike Kostense της Invest-NL σημειώνει ότι οι ομάδες με ποικιλομορφία λαμβάνουν καλύτερες επενδυτικές αποφάσεις, απελευθερώνοντας ροές συναλλαγών που διαφορετικά θα παρέμεναν αόρατες.
Η ανάγκη για αλλαγή
Η γεφύρωση του χάσματος απαιτεί πολιτισμική αλλαγή και ενίσχυση της συμμετοχής των γυναικών σε όλα τα επίπεδα της επενδυτικής αλυσίδας. Πρωτοβουλίες όπως το WomenTechEU δείχνουν ότι υπάρχει τεράστιο ενδιαφέρον, αρκεί να υπάρξει η σωστή διευκόλυνση στην πρόσβαση.
Για την Ελλάδα, η ενσωμάτωση των γυναικών στο επενδυτικό οικοσύστημα δεν είναι μόνο ζήτημα δικαιοσύνης, αλλά στρατηγική επιλογή για την ενίσχυση της εθνικής ανταγωνιστικότητας και της τεχνολογικής κυριαρχίας.
