Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος

Γιατί η βιωσιμότητα δεν είναι πλέον επιλογή εταιρικής εικόνας αλλά προϋπόθεση επιχειρηματικής επιβίωσης

Κάποτε οι επιχειρήσεις επένδυαν στη βιωσιμότητα κυρίως για λόγους εταιρικής κοινωνικής ευθύνης. Ήταν ένα επιπλέον πλεονέκτημα, μια καλή πρακτική που ενίσχυε τη φήμη τους και δημιουργούσε θετικό αποτύπωμα στην κοινωνία. Σήμερα, όμως, η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική. Η βιωσιμότητα έχει μετατραπεί σε βασικό κριτήριο χρηματοδότησης, εξωστρέφειας και ανταγωνιστικότητας.

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, αξίζει να δούμε γιατί το ESG (Environmental, Social, Governance) εξελίσσεται σε ένα από τα σημαντικότερα «διαβατήρια» για τις επιχειρήσεις που θέλουν να αναπτυχθούν, να εξάγουν και να προσελκύσουν επενδύσεις στη νέα παγκόσμια οικονομία.

Από τη θεωρία στην επιχειρηματική πραγματικότητα

Για αρκετά χρόνια, ο όρος ESG αντιμετωπιζόταν από πολλούς ως μια τάση που αφορούσε κυρίως τις πολυεθνικές εταιρείες. Σήμερα, η εικόνα αυτή έχει αλλάξει ριζικά.

Οι τράπεζες, οι επενδυτές, οι πελάτες, οι προμηθευτές και οι αγορές απαιτούν ολοένα και περισσότερες πληροφορίες για το περιβαλλοντικό και κοινωνικό αποτύπωμα μιας επιχείρησης. Η βιωσιμότητα δεν αποτελεί πλέον ένα ξεχωριστό κεφάλαιο στην ετήσια έκθεση μιας εταιρείας. Αποτελεί παράγοντα που επηρεάζει άμεσα την πρόσβαση σε κεφάλαια, τη συμμετοχή σε διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού και τη δυνατότητα εισόδου σε νέες αγορές.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη θέσει το πλαίσιο μέσω της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας (European Green Deal) και των νέων κανονισμών εταιρικής διαφάνειας, οδηγώντας τις επιχειρήσεις σε ένα νέο μοντέλο λειτουργίας όπου η βιωσιμότητα μετριέται, αξιολογείται και συγκρίνεται.

Τι σημαίνει πραγματικά ESG;

Το ESG βασίζεται σε τρεις πυλώνες:

E – Environmental (Περιβάλλον)

Αφορά τον τρόπο με τον οποίο μια επιχείρηση διαχειρίζεται το περιβαλλοντικό της αποτύπωμα.

Περιλαμβάνει:

• κατανάλωση ενέργειας
• εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα
• διαχείριση αποβλήτων
• χρήση νερού
• ανακύκλωση
• κυκλική οικονομία
• αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας

S – Social (Κοινωνία)

Εξετάζει τη σχέση της επιχείρησης με τους ανθρώπους της και την κοινωνία.

Περιλαμβάνει:

• εργασιακές συνθήκες
• υγεία και ασφάλεια
• διαφορετικότητα και συμπερίληψη
• ίσες ευκαιρίες
• ανθρώπινα δικαιώματα
• κοινωνική συνεισφορά

G – Governance (Διακυβέρνηση)

Αφορά τον τρόπο διοίκησης και λήψης αποφάσεων.

Περιλαμβάνει:

• διαφάνεια
• λογοδοσία
• κανονιστική συμμόρφωση
• εταιρική ηθική
• διαχείριση κινδύνων
• πολιτικές κατά της διαφθοράς

Οι επενδυτές κοιτούν πλέον πρώτα το ESG

Στη σημερινή οικονομία, τα κεφάλαια δεν κατευθύνονται μόνο προς τις πιο κερδοφόρες επιχειρήσεις.

Κατευθύνονται προς τις πιο ανθεκτικές.

Οι διεθνείς επενδυτικοί οργανισμοί γνωρίζουν πλέον ότι μια επιχείρηση που διαχειρίζεται αποτελεσματικά περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς και διοικητικούς κινδύνους είναι πιο προετοιμασμένη για τις προκλήσεις του μέλλοντος.

Δεν είναι τυχαίο ότι τα ESG criteria αποτελούν πλέον βασικό εργαλείο αξιολόγησης για επενδυτικά funds, τράπεζες και θεσμικούς επενδυτές.

Με απλά λόγια:

Η πρόσβαση σε χρηματοδότηση συνδέεται όλο και περισσότερο με τη βιωσιμότητα.

Το ESG ανοίγει πόρτες στις εξαγωγές

Η σύνδεση ESG και εξαγωγών γίνεται όλο και πιο ισχυρή.

Μεγάλες αλυσίδες λιανικής, βιομηχανίες τροφίμων, καταναλωτικών προϊόντων και βιομηχανικών αγαθών ζητούν πλέον από τους προμηθευτές τους στοιχεία για:

• τις εκπομπές άνθρακα
• την προέλευση πρώτων υλών
• τις συνθήκες εργασίας
• τις πολιτικές βιωσιμότητας

Σε αρκετές περιπτώσεις, η απουσία τέτοιων δεδομένων μπορεί να αποκλείσει μια επιχείρηση από διεθνείς συνεργασίες.

Για τις ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις, το ESG εξελίσσεται σε ανταγωνιστικό πλεονέκτημα αλλά και σε προϋπόθεση συμμετοχής στις παγκόσμιες αλυσίδες αξίας.

Το ESG δημιουργεί ανταγωνιστικότητα

Πολλοί εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τη βιωσιμότητα ως κόστος.

Στην πραγματικότητα, όμως, συχνά λειτουργεί ως μηχανισμός εξοικονόμησης πόρων.

Η μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, η καλύτερη διαχείριση πρώτων υλών, η αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και η μείωση αποβλήτων μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τα λειτουργικά έξοδα.

Παράλληλα, οι καταναλωτές στρέφονται ολοένα περισσότερο προς brands που αποδεικνύουν έμπρακτα τη δέσμευσή τους στη βιωσιμότητα.

Σύμφωνα με διεθνείς έρευνες, ιδιαίτερα οι νεότερες γενιές καταναλωτών λαμβάνουν πλέον υπόψη περιβαλλοντικά και κοινωνικά κριτήρια στις αγοραστικές τους αποφάσεις.

Οι ελληνικές επιχειρήσεις έχουν σημαντικό πλεονέκτημα

Η Ελλάδα διαθέτει αρκετά χαρακτηριστικά που μπορούν να ενισχύσουν τη θέση της στη νέα ESG οικονομία.

Η μεσογειακή παραγωγή, η αγροδιατροφή, η τοπικότητα, η μικρή κλίμακα παραγωγής και η σύνδεση προϊόντων με τον τόπο προέλευσης αποτελούν στοιχεία που συνδέονται άμεσα με τις σύγχρονες απαιτήσεις βιωσιμότητας.

Το ζητούμενο πλέον δεν είναι μόνο να υπάρχουν αυτές οι πρακτικές.

Είναι να καταγράφονται, να μετρούνται και να επικοινωνούνται σωστά.

Η επόμενη ημέρα ανήκει στις επιχειρήσεις που προσαρμόζονται

Η συζήτηση γύρω από το ESG δεν αφορά μόνο το περιβάλλον.

Αφορά το μέλλον της επιχειρηματικότητας.

Αφορά το ποιοι θα έχουν πρόσβαση σε κεφάλαια, ποιοι θα εξάγουν, ποιοι θα συνεργάζονται με διεθνείς ομίλους και ποιοι θα παραμείνουν ανταγωνιστικοί σε ένα παγκόσμιο περιβάλλον που αλλάζει με πρωτοφανή ταχύτητα.

Η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος αποτελεί μια καλή υπενθύμιση ότι η βιωσιμότητα δεν είναι πλέον μια επιλογή που αφορά το αύριο.

Είναι μια επιχειρηματική πραγματικότητα που επηρεάζει το σήμερα.

Και σε αυτό το νέο περιβάλλον, το ESG δεν είναι απλώς ένας ακόμη δείκτης αξιολόγησης.

Είναι το νέο διαβατήριο για επενδύσεις, εξαγωγές και βιώσιμη ανάπτυξη.