ΕΕ–ΗΠΑ: Ρεκόρ στο διμερές εμπόριο παρά τις δασμολογικές εντάσεις

Το εμπόριο αγαθών μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ηνωμένων Πολιτειών έφτασε σε ιστορικό υψηλό, αγγίζοντας τα 875 δισ. ευρώ. Πίσω όμως από το εντυπωσιακό ρεκόρ, η μελέτη του Γερμανικού Οικονομικού Ινστιτούτου δείχνει ότι οι δασμοί έχουν ήδη αλλάξει τη σύνθεση των ροών και έχουν πιέσει κρίσιμους βιομηχανικούς κλάδους.

Ένα ρεκόρ μέσα στην αβεβαιότητα

Σε μια περίοδο έντονων εμπορικών τριβών, η διατλαντική οικονομική σχέση αποδεικνύεται πιο ανθεκτική απ’ όσο θα περίμεναν πολλοί. Σύμφωνα με τη μελέτη “Transatlantic trade at a crossroads” του German Economic Institute (IW), που δημοσιεύθηκε στις 3 Ιουλίου 2026, το εμπόριο αγαθών ΕΕ–ΗΠΑ έφτασε το 2025 στο ιστορικό υψηλό των 875 δισ. ευρώ. Οι εξαγωγές της ΕΕ προς τις ΗΠΑ ανήλθαν σε 580 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 7,7%, ενώ οι εισαγωγές από τις ΗΠΑ έφτασαν τα 295 δισ. ευρώ, με άνοδο 2,2%.

Το εμπορικό πλεόνασμα της ΕΕ μεγαλώνει

Η αύξηση των εξαγωγών οδήγησε το εμπορικό πλεόνασμα της ΕΕ έναντι των ΗΠΑ κοντά στα 285 δισ. ευρώ, επίσης σε νέο υψηλό. Σε πρώτη ανάγνωση, τα στοιχεία θα μπορούσαν να θεωρηθούν απόδειξη ότι οι δασμοί και η πολιτική ένταση δεν κατάφεραν να πλήξουν τη σχέση των δύο μεγαλύτερων δυτικών αγορών. Η ίδια η μελέτη, ωστόσο, προειδοποιεί ότι αυτή η εικόνα είναι παραπλανητική, καθώς μέρος της ανόδου αποδίδεται σε στρεβλώσεις και μετακινήσεις εμπορικών ροών λόγω των αμερικανικών δασμολογικών μέτρων.

Οι αποστολές πριν από τους δασμούς άλλαξαν την εικόνα

Ένας από τους βασικούς λόγους του ρεκόρ ήταν η προσπάθεια επιχειρήσεων να προλάβουν πιθανές νέες επιβαρύνσεις. Η μελέτη αναφέρει ότι οι εμπορικές ροές επηρεάστηκαν από το κλίμα αβεβαιότητας, καθώς εταιρείες επιτάχυναν αποστολές ή αναπροσάρμοσαν την εφοδιαστική τους στρατηγική πριν από την πλήρη εφαρμογή νέων δασμών. Το αποτέλεσμα ήταν να εμφανιστεί αύξηση στο συνολικό εμπόριο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλοι οι κλάδοι κινήθηκαν ανοδικά ή ότι η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας έμεινε ανεπηρέαστη.

Το αυτοκίνητο δέχεται το ισχυρότερο πλήγμα

Η πιο καθαρή ένδειξη πίεσης καταγράφεται στην αυτοκινητοβιομηχανία. Σύμφωνα με το Reuters, που παρουσίασε τη μελέτη, οι εξαγωγές αυτοκινήτων και εξαρτημάτων από την ΕΕ προς τις ΗΠΑ μειώθηκαν κατά 20,4%, ενώ η Γερμανία, που αντιπροσωπεύει σχεδόν τα δύο τρίτα των ευρωπαϊκών εξαγωγών αυτοκινήτων προς την αμερικανική αγορά, είδε πτώση 18,9%. Αυτό δείχνει ότι το ρεκόρ στο σύνολο του εμπορίου δεν μοιράστηκε ισότιμα στους κλάδους. Αντίθετα, κρύβει σοβαρές απώλειες σε βιομηχανίες υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Η Ιρλανδία αλλάζει τους αριθμούς

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει ο ρόλος της Ιρλανδίας. Η μελέτη καταγράφει μεγάλη αύξηση των ιρλανδικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ, κυρίως χάρη στα φαρμακευτικά και χημικά προϊόντα, πολλά από τα οποία εξαιρέθηκαν από τις δασμολογικές επιβαρύνσεις. Το Reuters αναφέρει ότι οι ιρλανδικές εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 52,7%, λειτουργώντας ως σημαντικός παράγοντας που ενίσχυσε τη συνολική εικόνα των ευρωπαϊκών εξαγωγών. Με άλλα λόγια, η αύξηση του εμπορίου δεν σημαίνει απαραίτητα ευρεία βιομηχανική άνθηση· σε μεγάλο βαθμό αντανακλά και ειδικές εξαιρέσεις ή κλαδικές μετατοπίσεις.

Ρεκόρ και στις υπηρεσίες, αλλά με έλλειμμα για την ΕΕ

Η διατλαντική σχέση δεν περιορίζεται στα αγαθά. Το εμπόριο υπηρεσιών μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ ξεπέρασε επίσης τα 865 δισ. ευρώ, καταγράφοντας νέο ρεκόρ. Ωστόσο, εδώ η εικόνα είναι αντίστροφη: η ΕΕ εμφανίζει έλλειμμα περίπου 178 δισ. ευρώ. Ιδιαίτερα μεγάλο μέρος των ευρωπαϊκών εισαγωγών υπηρεσιών από τις ΗΠΑ αφορά πληρωμές για δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, software, άδειες χρήσης και τεχνολογικά assets.

Το Turnberry ως προσωρινή ανάσα

Η μελέτη του IW αναφέρεται και στη συμφωνία “Turnberry”, η οποία, παρά τις ανισορροπίες της, αξιολογείται ως ένα λειτουργικό πλαίσιο για τη μείωση της αβεβαιότητας. Η συμφωνία προβλέπει ευρωπαϊκές παραχωρήσεις και μηχανισμούς ασφαλείας, ενώ η πλευρά της ΕΕ τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 2026. Το IW επισημαίνει ότι, αν και η συμφωνία φαίνεται να ευνοεί περισσότερο τις ΗΠΑ, μπορεί να λειτουργήσει ως ανάχωμα απέναντι σε νέες μονομερείς δασμολογικές κινήσεις.

Διαβάστε όλη ττην έρευνα εδώ