Από τον Ασπρόπυργο στην Ιαπωνία, μια ελληνική βιομηχανία 95 ετών δείχνει πώς οι επενδύσεις, η τεχνογνωσία και η εξωστρέφεια μπορούν να μετατρέψουν την παραγωγή στην Ελλάδα σε διεθνές ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.

Υπάρχουν αριθμοί που αποτυπώνουν το μέγεθος μιας επιχείρησης. Και υπάρχουν αριθμοί που λένε μια πολύ μεγαλύτερη ιστορία για τη θέση της μέσα στην οικονομία μιας χώρας.

0,42% του ελληνικού ΑΕΠ. 1% των συνολικών ελληνικών εξαγωγών προϊόντων. 83% της αξίας των ελληνικών εξαγωγών προς την Ιαπωνία το 2025.

Πίσω από αυτούς τους αριθμούς βρίσκεται η Παπαστράτος και μια βιομηχανική διαδρομή που συμπληρώνει φέτος 95 χρόνια παρουσίας στην Ελλάδα.

Η νέα μελέτη του ΙΟΒΕ για το οικονομικό και κοινωνικό αποτύπωμα της εταιρείας, που παρουσιάστηκε στο πλαίσιο της 90ής ΔΕΘ, δίνει πλέον μετρήσιμη διάσταση σε αυτή τη διαδρομή. Σύμφωνα με το ΙΟΒΕ, η συνολική συμβολή της Παπαστράτος, μαζί με τις πολλαπλασιαστικές επιδράσεις της δραστηριότητάς της, εκτιμάται στο 0,42% του ελληνικού ΑΕΠ για το 2024, ενώ οι εξαγωγές της αντιστοιχούν στο 1% των συνολικών ελληνικών εξαγωγών προϊόντων το 2025. Η μέση συνεισφορά των δραστηριοτήτων της στα φορολογικά έσοδα κατά την περίοδο 1931–2025 υπολογίζεται σε 2,7% των συνολικών κρατικών εσόδων.

Αυτά όμως είναι η φωτογραφία του σήμερα. Η μεγαλύτερη ιστορία βρίσκεται στο πώς έφτασε ως εδώ.

(από αριστερά προς τα δεξιά) Ο Δημήτρης Σκάλκος, Γενικός Γραμματέας Διεθνών
Οικονομικών Σχέσεων και Εξωστρέφειας του Υπουργείου Εξωτερικών και Πρόεδρος, Enterprise Greece,
ο Γρηγόριος Κουτσογιάννης, CEO της EFA GROUP, η Ελένη Πολυχρονοπούλου, Πρόεδρος της ERMA
GROUP και της HEMEXPO και Αντιπρόεδρος της SEA Europe και ο Αλέξανδρος Χατζόπουλος,
Αντιπρόεδρος της Παπαστράτος

Από την ελληνική παραγωγή σε ένα διεθνές εξαγωγικό hub

Η περίπτωση της Παπαστράτος αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον μέσα στο ευρύτερο ελληνικό παραγωγικό μοντέλο. Σε μια οικονομία που επί δεκαετίες αναζητεί τρόπους να αυξήσει το μερίδιο προϊόντων υψηλότερης προστιθέμενης αξίας στις εξαγωγές της, η εταιρεία επέλεξε να επενδύσει στη μεταποίηση, στην τεχνολογία και στην αναβάθμιση της παραγωγικής της βάσης.

Ο καθοριστικός μετασχηματισμός ξεκίνησε το 2017, με τη στήριξη της Philip Morris International. Το εργοστάσιο του Ασπροπύργου εξελίχθηκε από μονάδα παραγωγής συμβατικών τσιγάρων σε ένα από τα ευρωπαϊκά παραγωγικά κέντρα θερμαινόμενων ράβδων καπνού της PMI. Η ίδια η PMI αναφέρει συνολικές επενδύσεις άνω των 700 εκατ. ευρώ από το 2017 σε υποδομές του εργοστασίου, ανθρώπινο δυναμικό, εμπορική δραστηριότητα και άλλες πρωτοβουλίες.

Το αποτέλεσμα είναι μια παραγωγική μονάδα με έντονα διεθνή χαρακτηριστικά. Στοιχεία της εταιρείας αναφέρουν εξαγωγές σε δεκάδες αγορές, ενώ η αξία των εξαγωγών είχε φτάσει ήδη τα 430 εκατ. ευρώ το 2024.

Και κάπου εδώ μπαίνει στην εικόνα η Ιαπωνία.

Αλέξανδρος Χατζόπουλος, Αντιπρόεδρος της Παπαστράτος

Το 83% που την καθιστά τον μεγαλύτερο εξαγωγέα προς την Ιαπωνία

Το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η Παπαστράτος στη ΔΕΘ, το 83% της αξίας των ελληνικών εξαγωγών προς την Ιαπωνία προήλθε από τις θερμαινόμενες ράβδους καπνού που παράγονται στον Ασπρόπυργο. Παράλληλα, σήμερα το 60% της παραγωγής του συγκεκριμένου εργοστασίου κατευθύνεται στην ιαπωνική αγορά.

Η σημασία του στοιχείου ξεπερνά τα όρια μιας εταιρικής επίδοσης.

Η Ιαπωνία είναι μία ώριμη αγορά, με υψηλές απαιτήσεις ως προς την ποιότητα, τη συνέπεια και την αξιοπιστία των προμηθευτών. Όπως επισήμανε στη ΔΕΘ ο Αντιπρόεδρος της Παπαστράτος, Αλέξανδρος Χατζόπουλος, η επιτυχία εκεί δεν βασίζεται απλώς στην ελληνική προέλευση ενός προϊόντος, αλλά στην ικανότητα της παραγωγής να προσφέρει σταθερά την απαιτούμενη ποιότητα.

Αυτό ίσως είναι και ένα από τα σημαντικότερα μηνύματα για την ελληνική εξωστρέφεια: το Made in Greece από μόνο του δεν αρκεί. Χρειάζεται Made in Greece που μπορεί να σταθεί απέναντι στον διεθνή ανταγωνισμό.

(από αριστερά προς τα δεξιά) Ο Αλέξανδρος Χατζόπουλος, Αντιπρόεδρος της
Παπαστράτος, η Τίνα Δάβου, Διευθύνουσα Σύμβουλος της Παπαστράτος και ο Νίκος Βέττας, Γενικός
Διευθυντής του ΙΟΒΕ και Καθηγητής στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Η εξωστρέφεια αρχίζει μέσα στο εργοστάσιο

Συχνά μιλάμε για τις εξαγωγές σαν το τελευταίο στάδιο μιας επιχειρηματικής διαδικασίας: παράγεις ένα προϊόν και στη συνέχεια αναζητάς αγορές για να το πουλήσεις.

Στην πράξη, όμως, η βιώσιμη εξωστρέφεια αρχίζει πολύ νωρίτερα.

Αρχίζει από την παραγωγική επένδυση. Από τον εξοπλισμό και την τεχνολογία. Από την τεχνογνωσία των ανθρώπων. Από τη δυνατότητα μιας μονάδας να παραδίδει την ίδια ποιότητα ξανά και ξανά. Και, κυρίως, από την απόφαση μιας επιχείρησης να συνεχίσει να επενδύει ακόμη και όταν το οικονομικό περιβάλλον δεν προσφέρει βεβαιότητα.

Η μελέτη του ΙΟΒΕ καταγράφει ακριβώς αυτή τη διάσταση. Σε μια περίοδο κατά την οποία η ελληνική οικονομία πέρασε από σημαντική αποβιομηχάνιση, οι επενδύσεις της Παπαστράτος τετραπλασιάστηκαν την τελευταία εικοσαετία, έναντι αύξησης περίπου 35% για το σύνολο της βιομηχανίας.

Ο Γενικός Διευθυντής του ΙΟΒΕ, Νίκος Βέττας, χρησιμοποίησε μάλιστα στη Θεσσαλονίκη μια εντυπωσιακή υποθετική αναγωγή: εάν στην Ελλάδα υπήρχαν περίπου 240 επιχειρήσεις με αντίστοιχο οικονομικό αποτύπωμα, το ΑΕΠ της χώρας θα μπορούσε να είναι διπλάσιο.

Δεν πρόκειται, φυσικά, για οικονομική πρόβλεψη. Είναι όμως ένας τρόπος να αποτυπωθεί η σημασία που μπορεί να αποκτήσει η μεγάλης κλίμακας παραγωγική δραστηριότητα για μια οικονομία.

Τίνα Δάβου Διευθύνουσα Σύμβουλος της Παπαστράτος

95 χρόνια μετά, το ζητούμενο παραμένει το επόμενο

Η Παπαστράτος ιδρύθηκε το 1931. Σήμερα, 95 χρόνια αργότερα, το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται μόνο στη μακροβιότητά της, αλλά στην ικανότητά της να μετασχηματίζεται.

Η Διευθύνουσα Σύμβουλος της εταιρείας, Τίνα Δάβου, το συνόψισε στη ΔΕΘ σε μία φράση: «Το να παραμένεις σταθερός δεν σημαίνει ότι παραμένεις στάσιμος».

Και ίσως εκεί βρίσκεται το ουσιαστικότερο συμπέρασμα για την ελληνική επιχειρηματικότητα.

Η εξωστρέφεια δεν χτίζεται μόνο με περισσότερες εξαγωγές. Χτίζεται όταν η παραγωγή στην Ελλάδα αποκτά την τεχνολογία, την κλίμακα, τους ανθρώπους και την αξιοπιστία ώστε να διεκδικεί θέση στις δυσκολότερες αγορές.

Από τον Ασπρόπυργο μέχρι την Ιαπωνία, η περίπτωση της Παπαστράτος δείχνει ότι το πραγματικό στοίχημα δεν είναι απλώς να εξάγουμε περισσότερα ελληνικά προϊόντα. Είναι να παράγουμε στην Ελλάδα προϊόντα που ο κόσμος επιλέγει επειδή μπορούν να ανταγωνιστούν παντού.

Μελέτη ΙΟΒΕ για το οικονομικό και κοινωνικό αποτύπωμα της Παπαστράτος